Kerst met Ballen – Kleintje Kerstspel

Vrolijke party games voor de hele familie: een hele kerstvakantie lang feest!

Joel de Boules is de ‘midget’ kerst variant van het Franse jeu de boules. Om fijn in de kerststemming te blijven, speel je het met een kerstman en een heleboel kabouters…

Joel: een oeroud midwinterfeest

Joel betekent in de meeste Noord-Europese landen midwinterfeest en het refereert aan een oud ‘heidens’ gebruik wat begint op midwinter (21 december) en bij de meeste Germaanse en Scandinavische stammen 12 dagen duurde. Met allerlei rituelen werd gevierd dat de kortste dag voorbij is en dat het licht weer terugkomt. Het is een tijd vol magie en sprookjes; met verhalen over goden, trollen, kabouters, heksen en demonen.

Jeu de boules: een oeroude sport

Jeu de boules is Frans en betekent letterlijk ‘spel van de ballen’. Het werd al door de Grieken en Romeinen gespeeld en in de Middeleeuwen wat het in heel Europa populair. Om onbekende reden verloor jeu de boules in de loop der eeuwen aan populariteit tot het vrijwel alleen nog maar door Fransen in de Provence beoefend werd. Na de tweede Wereldoorlog maakte het spel een come-back en inmiddels kun je het in vele landen als sport beoefenen.

Joel de Boules volgt in grove lijnen de spelregels van jeu de boules. Je speelt het echter binnen op een tafel en de ballen zijn vervangen door kabouters die met behulp van knikkers rondrollen over de tafel.

Zo speel je Joel de Boules

Wat heb je hierbij nodig?

  • 1 kerstman (pdf download)
  • 1 stuiter of bonk (knikker met doorsnede van ongeveer 22mm)
  • 6 kabouters per team (pdf download)
  • 12 standaard formaat knikkers (doorsnede van ongeveer 16mm)
  • een tafel met bij voorkeur een glad oppervlak

Joel de Boules spelregels

  1. Deel de groep op in 2 teams. Het ene team krijgt de rode en het andere team de groene kabouters.
  2. Elk team krijgt 2 kabouters per persoon (elke kabouter staat op een knikker zodat deze over de tafel kan rollen).
  3. Plaats de kerstman (op een stuiter/bonk) in het midden van een denkbeeldige lijn, ongeveer 30 cm van en paralel aan het hoofd van de tafel.
  4. Het team met de jongste speler (team A) mag beginnen. Ga aan de overzijde van de tafel staan en geef de 1e kabouter een flinke zet richting de kerstman. (Niet te hard, dan ‘waait’ de kabouter van de knikker af…)
  5. De jongste speler in team B mag nu de volgende kabouter richting de kerstman rollen. De bedoeling is dat je kabouter dichterbij de kerstman tot stilstand komt, dan de kabouter van team A.
  6. Staat de kabouter van team B dichterbij de kerstman dan de kabouter van team A? Dan is team A weer aan de beurt.
    Als het niet gelukt is, dan mag de volgende speler van team B een poging wagen.
  7. Elk team blijft net zolang aan de beurt tot zij een kabouter dichterbij de kerstman hebben staan dan het andere team.
  8. Als een team geen kabouters meer heeft, blijft het andere team aan de beurt tot ook zij geen kabouters meer hebben.
  9. Het team met een of meerdere kabouters het dichtst bij de kerstman, wint deze ronde.
  10. Noteer hoeveel punten het winnende team heeft verdiend en ga door met de volgende ronde. Het winnende team mag beginnen.

Aanvullende regels:

  • Het is toegestaan kabouters van de tegenstanders weg te ketsen.
  • Je mag ook proberen de kerstman een zetje in een voor jullie gunstige richting te geven, maar dit is best moeilijk…
  • Als een kabouter van de tafel rolt, heb je pech. Die doet deze ronde niet meer mee…
  • Als de kerstman van de tafel rolt, begin je helemaal opnieuw!
  • Je kunt het spel moeilijker maken, door hindernissen op de tafel te zetten. Als je het spel tussen de gangen van een kerstdiner door speelt, kun je glazen en bestek op tafel laten liggen bijvoorbeeld.

Puntentelling

Kijk naar de kabouter van het verliezende team dat het dichtst bij de kerstman staat. Voor alle kabouters van het winnende team die dichterbij staan, krijgen zij 1 punt. Het spel eindigt zodra het eerste team 12 punten heeft behaald.

12 kabouters en een kerstman

In de download vind je 2 sets sjablonen voor 12 kabouters en een kerstman.

Er is een set waarbij je alleen hoeft te knippen en te plakken. Deze bestaat uit zes Skandinavische kabouters met rode puntmutsen en een witte baard (tomtes) en zes Ierse kabouters met groene puntmutsen en een rode baard (leprechauns). De kerstman komt uit Finland.

Er is ook een set waarbij je zelf de kabouters en kerstman inkleurt. Dit is voor je kinderen natuurlijk nog veel leuker!

Print de sjablonen uit op stevig papier, kleur ze eventueel in, knip ze uit en lijm ze vast.

Enkele knutseltips

  • Na verschillende diktes papier te hebben uitgeprobeerd, ben ik tot de conclusie gekomen dat je het beste op 160 grams papier kunt printen. Mocht je dat nou niet in huis hebben, print dan alles dubbel op normaal printpapier en schuif 2 kabouters (c.q. kerstmannen) over elkaar heen.
  • Het is belangrijk dat je de sjablonen print op 100% ware grootte! Check of je printer uit zichzelf het formaat verkleint. Meestal heb je ergens een optie om dat te corrigeren naar ware grootte.
  • Als je zelf de sjablonen kleurt, dan kun je ze het beste eerst grof los van elkaar knippen en pas als ze ingekleurd zijn door met langs de knipranden netjes uitknippen.
  • Elk sjabloon heeft een dikke grijze kniprand. Het is de bedoeling dat je binnen die lijn knipt! Dus na het knippen is er geen grijze lijn meer te zien.
  • Bij 160 grams papier is het iets lastiger om een mooie kegelvorm te buigen dan met lichter papier. Het helpt om de punt van de kegel eerst rond een gladde ronde pen of potlood te rollen.
  • Lijm het witte flapje en schuif deze onder de andere kant. Blijf beide kanten op elkaar drukken tot de lijm gedroogd is. Eventueel kun je de onderkant ook aan elkaar nieten.
  • Gebruik bij voorkeur lijm die snel droogt. Fotolijm werkt erg goed, heb ik ontdekt.

Rollen met de knikkers

Als je de kabouters op knikkers zet en de kerstman op een stuiter of bonk, dan kunnen ze over de tafel rollen. De kabouters zijn gemaakt voor het standaard formaat knikker dat een gemiddelde doorsnede heeft van 16mm. De kerstman past op een stuiter of bonk die een doorsnede heeft van gemiddeld 22mm. Je zult merken dat ze niet strak om de knikkers vallen. Als het te strak zou passen, dan rollen de knikkers te stroef.

Om de kabouters in beweging te krijgen, kun je ze voorzichtig ‘pieken’ met je duim of je vinger of gewoon een zet geven. Bij het testen van dit spel hebben we ontdekt dat gewoon een zet geven het makkelijkst is. Bij het pieken schoten te vaak de mutsen over de tafel waarbij de knikker stil bleef liggen.

Verder moet je niet te hard willen rollen. Door de weerstand ‘waait’ de kegel dan van de knikker af. (Of het hele setje verdwijnt over de rand van de tafel…)

Veel plezier met Joel de Boules!

P.S.
Ik zou het ontzettend leuk vinden om zelf gekleurde versies van de kerstman en alle kabouters te zien. Als je zo’n set maakt, kun je hier dan foto’s van maken en deze met me delen? Bedankt vast!

Wil je reageren? Dat kan hieronder. Dankjewel!

5 extra's in je sok plus een speciale verrassing met oud & nieuw?

Gedurende de adventtijd, van 1 tot en met 24 december, tref je dagelijks een cadeautje in de sok aan. Meld je aan voor de nieuwsbrief en je ontvangt daarbij 5 extra kerstsok cadeautjes plus een speciale verrassing met oud en nieuw...

2x Kerst Cadeaupapier printables
4 Wenskaarten met Kerstspellen uit het Kerst met Ballenspel
Kerst met ballen cadeaulabels #1
Kleintje Kerstspel - Kusjeskaarten spelkaart
Kerstspel oefenbord

 

Hier vind je het aanmeldformulier...

Heb je zin in gezellige party games tijdens de Kerstvakantie?  Het leukste Kerstspel bestel je hier...

Bestellen, Volgen en Contact Info

Populaire Berichten

Advent Aftelkalender
Zoekplaatje met Kerstkaarten
Scandinavische Kerstharten
Wichtelen met wichtelkaartjes
Kerstwensen Memory
9x lieve cadeaulabels